"Και στο λήσταρχο ψωμί και στ' απόσπασμα χαμπέρι! "

Τετάρτη, 22 Δεκεμβρίου 2010

Σκάλα του Ζοργιάνου.

Σκάλα του Ζοργιάνου η. Η τοποθεσία βρίσκεται ανάμεσα στα χωριά Σίδερη και Πιτσάρι (Αετός) του Δήμου Φιλιατών στη δεξιά όχθη του Καλαμά. Σήμερα σώζονται τα απομεινάρια ενός ισχυρού πύργου που έλεγχε το πέρασμα προς το εσωτερικό. Πριν περάσει ο σημερινός δρόμος το μονοπάτι περνούσε από μια σκάλα δίπλα από τον πύργο. Ίσως πήρε το όνομα από τη σκάλα αυτή ή από το γεγονός ότι η περιοχή ήταν Σκάλα (όπως η Σκάλα Σαγιάδας). Φαίνεται ότι το ποτάμι ήταν πλωτό ως εκεί και στη Σκάλα γινόταν φορτοεκφόρτωση εμπορευμάτων. (Ο Καλαμάς βέβαια θα πρέπει να ήταν πλωτός για εμπορικούς σκοπούς ως την Οσντίνα και η σημαντική αυτή καστροπολιτεία έλεγχε εκτός από το χερσαίο και το υδάτινο πέρασμα στη Μπολιάνα.) Το βασικό τοπωνύμιο προέρχεται από το σλαβικό προσωπωνύμιο Zorjanъ το οποίο σχηματίζεται από το σλαβικό Zorъ (Zorja) η λάμψη, η στιλπνότητα και την κατάληξη –janъ (<-ě) Οικονόμου, Οικωνύμια, 119. Αν ο πύργος χρησιμοποιήθηκε στο παρελθόν και ως φρυκτωρία αν και η θέση του είναι πολύ χαμηλή αλλά πολύ σημαντική, τότε το κυριώνυμο αποδόθηκε από την ιδιότητα του κτίσματος . Της ίδιας ετυμολογικής αρχής το επώνυμο Ζωργιάννος και το χωριό Ζώριανη του νομού Ιωαννίνων.

Ο τύπος «Σκάλα του Ζωργιάννου» αποτελεί λόγια παρετυμολογική προσπάθεια για να αποδοθεί η προέλευση του τοπωνύμιου από κάποιο Γιάννο < Ιωάννη.

(Τα παραπάνω από τη μελέτη: "Τοπωνύμια, οικισμωνύμια και μικροτοπωνύμια της Θεσπρωτίας" του γράφοντος)

Δεν υπάρχουν σχόλια: